Hazırlayan:
Cüney YETGİN / Başkomiser
Grafoloji ve Sahtecilik Uzmanı
İstanbul KPL Müdürlüğü
cuneyt.yetgin@iem.gov.tr

(13.06.2002) Ülkemizde her yıl binlerce kişi bilmeden aldıkları sahte banknotlar nedeniyle mağdur duruma düşmekte, kanuni takibata ve maddi kayba uğramaktadır. Banknotlar hakkında yeterince bilgisi olmayan ve incelemeden alan vatandaşlarımızın bu gibi üzücü olaylarla her an karşılaşması mümkün bulunmaktadır. Halbuki, sahte bir banknot gerçek bir banknottan dikkatli bir bakışla çok kısa bir sürede ve kolaylıkla ayırt edilebilir.

Alışverişlerde para kullanılmaya başlanmasından beri kalpazanlık eylemlerinin de var olduğunu görmekteyiz. Bir emek sarf etmeden kolayca elde edebilmek için bir kısım insanlar da parayı taklit etmeye başlamışlardır. Devletler paraların taklit edilmesini önlemek amacıyla içlerine güvenlik unsurları koymaktadırlar. Bu güvenlik unsurlarının insanlar tarafından iyi bilinmesi halinde sahte paranın piyasaya sürülmesi güçleşecektir.

SAHTE PARA İLE KARŞILAŞILDIĞINDA NE YAPILMALI ?

Türk Ceza Kanunu’na göre gerçek zannıyla aldığı paranın sahteliğini fark eden kişiler, sahte parayı veren kişilerin eşkâl bilgilerini tarif etmek sureti ile 3 gün içinde Emniyet makamlarına bildirdikleri takdirde kendileri hakkında herhangi bir soruşturma yapılmamaktadır.

Bu nedenle , sahte bir parayla karşılaştığımızda;

• Sahte parayı aldığınız kişiye kesinlikle iade etmemeli,

• Şahsın eşkaline ilişkin bilgileri, mümkünse kimlik bilgilerini ve hatta varsa otosunun plakasını ve diğer özelliklerini tespit etmeli,

• Şahsı mümkün mertebe oyalamalı,

• Bu arada en kısa sürede “155 Polis İmdat” veya en yakın polis birimini olaydan haberdar etmeli,

• Sahte para güzel bir şekilde muhafaza edilmeli ve sadece gelecek görevlilere teslim etmeli,

• Sanık durumuna düşme korkusuyla ya da neme-lazım düşüncesiyle pasif kalmamalı, olayı sineye çekmemeli,

• Yapılacak ihbarın, aranan bir kişi veya şebekenin veya büyük bir olayın faillerinin ortaya çıkarılmasına yardımcı olabileceği unutulmamalıdır.

BANKNOTLARIMIZI NASIL KORUMALIYIZ ?

Para; devletin itibarını ve varlığını simgeleyen belgelerden biridir. Bu nedenle banknotları;

• Cüzdanda muhafaza etmeli,

• Buruşturmamalı,

• Katlamamalı,

• Yırtmamalı,

• Üzerine yazı yazmamalı,

• İğne ve benzeri araçlarla delerek yıpratmamalıyız.

SAHTE PARALARIN PİYASAYA SÜRÜLME YÖNTEMLERİ

Sahte paranın piyasaya genellikle aşağıdaki yöntemlerle sürüldüğü görülmektedir.

• Büfe, bakkal ve marketlerden alınan sigara, içki, çerez vs. karşılığında yüksek değerdeki sahte banknot kupürleri verilerek para üstünün gerçek para olarak alınması,

• Araçlara alınan akaryakıt karşılığı benzin istasyonlarına verilmesi,

• Sinema ve tiyatro gişelerine verilmesi,

• Milli piyango bayilerine verilmesi,

• Canlı hayvan ticareti yapan kişilere ve seyyar satıcılara verilmesi,

• Taksi sürücülerine verilmesi,

• Genel kadınlara verilmesi,

• Gazino ve eğlence yerlerine bahşiş ve hesap ödemesi olarak verilmesi,

• Toplu ödemelerde para desteklerinin arasına az sayıda sahte para konulması.